In deze rubriek word de mening van de lezer-luisteraar gevraagd. Wil je reageren of zelf een vraag stellen via het forum, dat kan. Stuur mij een e-mail.


Op 1 november 2007 verstuurde ik een nieuwsbrief. Daarin stond onder andere het volgende :

"Ik heb plannen om een soort "forum" op de site te plaatsen. Daarom doe ik de volgende test. Graag had ik eens je mening geweten over het volgende : een jaar of twee terug, vroegen mijn kinderen mij : "Pa, waarom doe jij geen radio meer ?" Mijn laconieke antwoord op hun vraag was dan steevast : "Ik wil wel, maar de radio?s zijn op !" Nu blijkt dat ik het eigenlijk bij het rechte eind had. In de "Krant van West-Vlaanderen" van vorige week stond een artikel met als titel : "Vrije radio, een uitstervend fenomeen". In bijlage vind je trouwens een kaart uit deze krant met daarop de resterende "vrije radio?s" in West-Vlaanderen.
Wanneer je de kaart eens bekijkt, valt al direct op dat de meeste resterende niet openbare radio?s aangesloten zijn bij een netwerk als bijvoorbeeld Cool FM, Crazy FM, Topradio enz? Er zijn nog bijzonder weinig radio?s te zien die volledig zelfstandig werken. De huidige wetgeving heeft een dergelijke kettingvorming natuurlijk in de hand gewerkt. Door het wettelijk toegelaten zendvermogen kunnen de meeste radio?s het inderdaad niet alleen bolwerken op financieel gebied. Niet dat ik iets tegen deze radio?s heb hoor. Zo kan ik bijvoorbeeld,dankzij dit systeem, in de ganse provincie luisteren naar Extra Gold of Mi Amigo.
Waar het mij echter om gaat is het volgende : Waar zijn al die honderden vrijwilligers uit de jaren ?80 gebleven ? Vandaag de dag is het bijzonder moeilijk om nog bij een lokale radio aan de slag te kunnen geraken. De meeste radio?s werken met één of ander computersysteem. Naast een paar veelal betaalde medewerkers koopt men kant en klare voicetracks of complete programma?s en nieuwsberichten en reclamespots worden door gespecialiseerde studio?s gemaakt. Met andere woorden, veel mensen zijn er niet meer nodig om een radiostation te laten draaien. En als je zou solliciteren, moet je al over een heus curriculum vitae beschikken. Of je moet iemand kennen die iemand kent die iemand kent ? Hoewel de meeste radio?s VZW?s zijn, is er van vrijwilligers nog bitter weinig sprake. En daar gaat het mij hier nu juist over. Ik ken praktisch geen enkele radio meer, waar je als vrijwilliger nog aan de slag kunt; en zeker al niet als je iets minder vloeiend Nederlands praat. De binding met de luisteraar is blijkbaar minder belangrijker geworden dan vroeger. Ik kan mij ook niet voorstellen dat al die mensen die vroeger als vrijwilliger met hart en ziel een vrije radio draaiende hielden door cassettes te starten of reclames te draaien of ?s nachts non-stop muziek te draaien; mensen die een stuk van hun leven aan het fenomeen "vrije radio" gespendeerd hebben, dat die mensen nu niet meer geïnteresseerd zouden zijn in het reilen en zeilen van de lokale radio. Het zijn juist die mensen die door hun doorzettingsvermogen, ondanks de inbeslagnames en de boetes, toch telkens weer opnieuw er voor zorgden dat het station in de lucht bleef. Die mensen zijn er nu uitgewerkt, op een zijspoor gezet. Hebben ze daarom gestreden om het omroepmonopolie te doorbreken ? Hebben ze daarvoor hun nachttrust opgeofferd ? Is het niet makkelijk dat, nu alles wettelijk geregeld is, dat een ander met de pluimen gaat lopen en deze mensen nu in de kou staan ? Is het dan niet mogelijk om die mensen ook nog enkele uren radioplezier te gunnen ? Biedt internetradio een alternatief ? Wat denk jij daarvan ?
Laat me iets weten. Jullie e-mails worden op de site geplaatst.


 


Hierna kun je de e-mails lezen die ik als antwoord op mijn vragen kreeg.



Hallo Ron,

Bedankt voor je mail i.v. m de vrije radio's. Ik denk ook dat het van zeer vele faktoren afhangt en dat het nog zal moeilijk worden om met een goede en sterke vrije radio te kunnen verder werken of een nieuwe op te starten.
- Alleen de sterke of bestaande radio's mogen verder doen.
- De ene krijgt misschien meer mogelijkheden dan de andere.
- In onze tijd hadden de mensen minder mogelijkheden van hobby's.
- Vroegere medewerkers haken af door geen tijd, onderlinge ruzie's in de groep enz.
- In onze tijd was er dan soms onder de vr. rad. ruzie omdat ze dan op de zelfde frekwentie zaten.
Ik denk door publieke reklame te maken dat er iets zou in zitten dat de mensen weer zin hebben om weer te luisteren naar de vrije radio. vb. Live muziek draaien op braderies of andere gelegenheden als een soort DJ., telefoonspelletjes organiseren zoals op de openbare omroep. Ik luister soms wel naar jullie maar ook in beperkte mate. Ikzelf moet je ook niet erbij betrekken als stille medewerker of iets anders. Ik heb teveel hobby's en zou natuurlijk geen tijd daarvoor hebben. Ik hoop dat je iets vindt en heb wel belangstelling voor jullie.
Eerlijk gezegd (mijn gedacht) is de belangstelling van vele mensen kapot gegaan door de opkomst van Studio Brussel, Mango en noem maar op. Ik wens verder veel succes en hoop dat je blij bent met mijn commentaar.

Groetjes van Stefaan



Na in eind jaren 70 veel voor illegale radiostation(netjes) programma s gemaakt te hebben verhuisde ik in 1982 vanuit Friesland naar Belgie, waar ik voor WLS radio ging werken. mooie tijd, daar op de Kluisberg.
Daarna naar Brussel, radio Contact, radio Express in Antwerpen, later naar radio Annick.

Waar al die bevlogen radiomakers zijn gebleven ?
Geen idee, de meeste hielden het radioprogramma s maken al voor een jaar voor gezien.
(Verliefd,verloofd, getrouwd, kinderen)

De echte "diehards" (waaronder ondergetekende) maken nog steeds radioprogramma's. Dat zijn de "radiogekken"

groet,

Jille Westerhof ( op de radio : Ton van Dijk wekelijks presentator van de 70 s show op acht stations )



Hoi Ron,
fijn weer eens een nieuwsbrief te krijgen, met de inhoud ben ik het volkomen eens, de voorvechters zijn aan de kant gezet en andere gaan nu met de pluimen lopen. In de jaren 80 heb ik ook nog een tijd radioprogramma's gemaakt voor enkele radio's in m'n regio en volledig als vrijwilliger. Ik heb dat ooit nog uitvoerig neergepend bij de Maeva site, onder luisteraars schrijven....Maeva..Mi Amigo en de Webradio's.
Nu de vraag...is internetradio een alternatief? .....Wel het doet me een beetje terugdenken aan de jaren 80, er komen er steeds meer en meer, maar je hebt niet de volledige luistervrijheid zoals je vroeger had met een transistor radio en dat is toch wel een handicap. Voor mij moet radio luisteren overal mogelijk zijn, waar en wanneer je wil.
Zo ...tot schrijfs.......Frans uit Mechelen (prov. Antw.)
http://www.bloggen.be/franorama/



Mijn naam is Frank Catry. Dat zal u allicht niet veel zeggen. Toch stond ik aan de bakermat van Radio Kompas in Zande. De tijd van Walter en Noël, maar die zullen allicht een hele tijdspanne van hun leven hebben opgeofferd voor Kompas. In die tijd hield ik WLS Kortrijk in de lucht voor Dirk Otte.

Na Kompas en WLS (toen net veranderd naar Contact) volgde voor mij de restyling van Magic en de opstart in het begin van de jaren ?90 van Studio Kortrijk, later Radio Kortrijk. In 98 werd me Radio Voltage cadeau gedaan die ik in 2002 van de hand deed aan de Vlaamse Zendmaatschappij (Energy Vlaanderen).

Maar het begon allemaal in de jaren ?70. Puur uit interesse. Thuis plaatjes draaien op een voor die tijd zeer geavanceerde installatie. Inclusief FTM jingle machines en snelstart draaitafels. Tijdens mijn legerdienst in ?76 schreef in enkele technische bijdragen, zoals hoe maak ik een jinglecassette of een slipmatje, voor Radiovisie, of was het toen nog Baffle.

Samen met mijn vriend Rainer, die nu ergens door het leven gaat als Ton Schipper, maakten we programma?s voor enkele middengolfzenders op mijn zolderkamertje. Toen trok Ton naar Playa de Aro om voor Mi Amigo te werken en ik legde me toe op de start van het eerste FM project in Kortrijk. Radio Zuid, voorloper van Gemini.

Sinds ?84 heb ik mijn eigen reclamebureau voor lokale radio. Het was me opgevallen dat dit nieuwe fenomeen de aandacht had van de bedrijvenwereld maar dat deze bedrijven niet de tijd hadden 10 radio?s te ontvangen en evenveel facturen te verwerken. Dus zette ik me daar tussen en iedereen was tevreden. Op heden verzorg ik nog steeds het radiobudget voor Meubelen Gaverzicht en Okay, maar dan enkel nog in Noord-Frankrijk die een heel ander radiolandschap kent.

Maar die tijd van lokale radioreclame in West-Vlaanderen is lang voorbij. Het is begonnen halverwege de jaren ?90 met de opkomst van de ?ketens?. Die dachten alle verstand in pacht te hebben en deden zeer hautain tegenover handelaars en tussenpersonen zoals ik er toen een was. Op den duur gingen ze wel een toontje lager zingen als ze merkten dat lokale radio reclame in West-Vlaanderen niet kon worden verkocht door een Antwerpenaar of Gentenaar met een vreemd accent. In de jaren ?92 ? ?93 verkocht ik met mijn ogen dicht gemakkelijk maandelijks 300 à 400.000 bef aan reclame. In piekmaanden als eindejaar, solden of een autosalon kon dit opklimmen tot wel 700.000 Bef. En toch is ook Radio Kortrijk vergaan, zelfs op zeer korte tijd. De medewerkers vonden het ontvangstgebied te klein voor de grote inspanning die ze moesten leveren. CIM cijfers, die vaak tot 90.000 dagelijkse luisteraars opliepen, logen er niet om dat een professionele aanpak loont. Maar er lonkte een nieuwe uitdaging: Televisie. Behalve hun stem laten horen konden ze ook hun kop tonen. Wie kon daar aan weerstaan en de meesten vertrokken. En kan ze geen ongelijk geven.

En de frequenties bleven wisselen van stijl en naam en op den duur wist de adverteerder nog van toeten nog blazen. Voltage (klassiekers) werd van de ene op de andere dag Energy (nogal stevig rock). Bij andere was het andersom en werden bvb een softe Cool Fm. Het vertrouwen was compleet zoek bij adverteerders en de luisteraars raakten het noorden snel kwijt. Finaal was er maar een houvast in dit erg verwarde radiolandschap en dit waren de nationale zenders. Q-Music en 4FM hebben hard moeten knokken een stukje van de taart te kunnen afsnoepen. Be-One probeert maar sukkelt verder.

Lokale radio is gewoon een modeverschijnsel geweest. Net als de CB ervoor en chatten en internetten vandaag. Lokale radio?s hebben zich nooit au sérieus laten nemen en dit is ze later zuur opgebroken. Inkomsten zijn er niet meer en de goesting bij de medewerkers was grotendeels verdwenen om hun tijd daar te zitten verdoen als pro deo medewerker.

In een wereld waar we overspoeld worden door informatie, via kanalen die vaker sneller en stukken goedkoper werken dan radio, is het brengen van lokaal nieuws op radio geen must meer. Trouwens de redactie van Radio2 West-Vlaanderen levert prima werk op provinciaal niveau, tenzij u meer interesse hebt in wat de lokale vinkenclub aan suskewiets heeft binnengehaald.

En zelfs al is er geld en materiaal en betaalde medewerkers, zelf dan is/was bvb een Mango niet in staat echt te scoren in de provincie. Dan is het natuurlijk zeer de vraag wat een toekomst een lokale radio nog heeft als men vaak de uiteinden van een agglomeratie niet optimaal kan voorzien van een FM signaal.

Pas als men begrijpt waarom vroeger iemand zich uitsloofde voor een ?vrije zender? zal men ook begrijpen waarom het ras van pro deo medewerkers is uitgestorven. Meestal was het om erbij te horen, om te kunnen zeggen dat hij of zij platen draaide op Radio X of Z, of dat hij de technicus was op donderdagavond tussen de klok van 10 en middernacht in de avondshow van Marc de Presentator. Status, soms konden ze geen uren genoeg uitzenden, telefoontjes opnemen en verzoekjes uitzenden voor meestal dezelfde groep die hards luisteraars. Of werd er bijna gevochten om titels als stationrunner en programmaleider.

Diezelfde medewerkers heb ik nooit eens een studio zien schilderen, of eens vegen of helpen een discobar op te slaan op een of andere braderie waar de radio aanwezig was. Nee, de groep medewerkers die dit deden waren de ?echte? die in hart en ziel levenden voor ?hun? radio. Men mocht in hun omgeving geen woord verkeerd zeggen over de radio of het was gegarandeerd boel en miserie.

En toen de interesse beetje per beetje afnam en het soms te gortig werd van medewerkers die hun kat stuurden werd nagedacht over automatisering. De opkomst van de microchip werd daar handig bij betrokken en wie zal nooit met een CBT automatisering hebben gewerkt. Duizenden Akai cassettedecks werden verbouwd en gesleten aan lokale radio?s. Maar CBT was volgens mij niet de eerste. Francis Lemaire van Contact was daar ook al mee bezig.

En toen was het helemaal gedaan. Een machine kon de muziek draaien die men wilde en vaker beter gemixed dan door een mens. Bye Bye non-stoppers en al die het niet meer zo hadden voor de radio. Ondertussen zijn we aan voicetracks toe. Als deze dan nog ingesproken worden op de uit- en intro van een plaat, dan zit er misschien nog wat ?feeling? in, maar anders geef me dan maar liever non-stop.

Is er dan überhaupt geen toekomst meer voor een lokale radio? Ik vrees dat de gevraagde discipline van die aard is dat niemand dit nog kan opbrengen. Zelfs al betaalt men de medewerkers, dan nog hebben deze nood aan erkenning. Ze moeten voelen dat men weet dat zij voor de radio werken, dat mensen naar hen luisteren. Maar wees nu eens eerlijk: noem voor jezelf eens enkele namen op van hedendaagse radiopresentatoren? Er zijn geen vedetten (niet dat ik opkijk naar die mensen) meer als een Guy Depré of Michel Follet of een Van Dam. Radio?s als Be-One hebben met weinig succes geprobeerd die oude coryfeeën terug in te schakelen. Mensen als Zaki spraken voicetracks in en wat heeft dit opgebracht? Niets. Werken voor de radio is een (betaalde) job als een andere geworden.

Uit de ouwe doos herinner ik me de jingle ?Radio is where the action is?. Wel dit is een waarheid als een koe en vergeet al de rest, in het bijzonder voorop opgenomen programma?s of dito items. Niemand die daar nog zit op te wachten.

Ik wil afsluiten met mijn bewondering uit te spreken voor mensen zoals u die het nog steeds opbrengen het gedachtegoed van een lokale radio in ere te houden. Maar terzelfder tijd denk ik erbij voor wie of voor wat doet iemand nog zoiets? Het enige antwoord die ik me kan bedenken is zelfvoldoening.

Frank.

(Maarten Broekman in een vroeger leven)



 

 

 

 
 

Home | Geschiedenis| Dagboek | Multimedia | Links

 
All Rights Reserved. http://www.radiokompas.net - Design by Ron Van Veen.